Verdiend is verdiend
“Nu gaat je naam op het bord, ik ben helemaal klaar met je!”, hoor ik de leerkracht van groep 6 roepen tegen één van de kinderen in haar klas die ik kom observeren. Pijnlijk genoeg kom ik dat nog best vaak tegen in klassen. Enig begrip heb ik hier wel voor want naast overvolle klassen is er weinig extra hulp en zijn er best veel leerlingen die extra zorg nodig hebben. Deze factoren samen laten de emmer van de leerkracht geregeld overstromen.
Ik zie de betreffende leerling zijn schouders ophalen en BAFF, het eerste streepje verschijnt al achter zijn naam. Is het verboden om je schouders op te halen? Vindt de leerkracht het respectloos of is het gewoon de onzekere houding van een jongetje met misschien wel grote problemen thuis en wordt de leerkracht snel boos op hem? Hoeveel streepjes moeten er achter zijn naam komen voordat zijn gedrag verandert…. of dat van de leerkracht?
“ALS WE IETS WILLEN VERANDEREN AAN EEN KIND, MOETEN WE ONS EERST AFVRAGEN OF HET NIET IETS IS DAT WE BETER KUNNEN VERANDEREN AAN ONSZELF.” (Carl Jung)
Het stoom komt inmiddels uit de oren van de leerkracht die probeert de instructie van de taalles af te maken. De leerling heeft duidelijk nog niet genoeg gehad en blijft de grens opzoeken. De leerkracht loopt langs zijn tafel en pakt een kaart met stickers af. “Zo, deze ben je kwijt”, hoor ik haar zeggen. Je moet weten dat deze leerling deze stickers al eerder heeft verdiend met rustig op zijn stoel zitten, wat voor hem echt heel moeilijk is want hij heeft ADHD.
Ikzelf heb vele jaren gewerkt binnen het cluster 4 onderwijs. Dit onderwijs is voor leerlingen met gedrags,- en of psychiatrische stoornissen. Ik ben geschopt, geslagen, bespuugd en heb meer dan eens een stoel door de lucht zien vliegen. Ik ben dus gepokt en gemazeld en kijk niet meer op van een brutale leerling. Wat ik in al mijn jaren met deze leerlingen wel heb geleerd is dat investeren in de relatie met de leerling het aller belangrijkste is. Daarbij hoort ook het zien van het kind achter het gedrag. Daarmee zeg ik zeker niet dat je alles goed moet vinden. Deze leerlingen hebben hele duidelijke en vooral veilige kaders nodig.
Bij de nabespreking van de observatie stopt de leerkracht haar irritatie niet onder stoelen of banken. Ze gaat flink van leer over het gedrag van de betreffende leerling. Haar onderbrekend, vraag ik haar of ze deze week ook haar loon heeft gekregen. Ze kijkt me niet begrijpend aan. Ik vraag haar nogmaals: ”Heb je hard gewerkt voor je loon van deze maand”. Inmiddels begrijpend wat ik bedoel, zegt ze dat ze inderdaad hard heeft gewerkt en dat haar loon netjes op haar rekening staat. “Verdiend = verdiend namelijk en wat je al verdiend hebt kan niet meer worden afgenomen”, zeg ik haar. Gelukkig ken ik deze leerkracht al een poosje, hebben wij een goede werkrelatie en weet zij dat ik altijd de leerkracht achter het gedrag blijf zien.
Marielle van der Stap
